Wat is huidschimmel – en hoe kom je er vanaf?

Ledereen kan huidschimmel krijgen – en huidschimmel kan bijna overal op het lichaam verschijnen. De oorzaken en symptomen verschillen, afhankelijk van het soort huidschimmel waarvan sprake is. Het is vervelend en onaangenaam om huidschimmel te hebben, maar gelukkig is het goed te behandelen.

Gelezen door Anne Thestrup Meimbresse

Apotheker, Varde Apotheek
Anne heeft een MSc in de farmacie van de Universiteit van Zuid-Denemarken en werkt al meerdere jaren als apotheker bij Varde apotheek. Hier adviseert zij zowel klanten, als artsen over het juiste gebruik van medische producten.

Wat is huidschimmel – en wie krijgt het?

Overal op onze huid en ons lichaam en in onze omgeving zijn schimmelsporen te vinden. Dat is normaal. Maar wanneer schimmelsporen zodanig groeien dat ze storend worden, heb je huidschimmel gekregen.

Iedereen kan huidschimmel krijgen: jongens en meisjes, mannen en vrouwen, en in alle leeftijdsgroepen. Het is vervelend en lastig, maar heel normaal. Gelukkig kun je huidschimmel goed behandelen. En je kunt er zelf veel aan doen om verdere schimmeluitbraken te voorkomen.

De oorzaken waarom je huidschimmel krijgt en de symptomen van huidschimmel verschillen, afhankelijk van waar op het lichaam de huidschimmel voorkomt. Jeuk, een branderig gevoel en irritatie zijn gemeenschappelijke kenmerken van de meeste schimmelsoorten.

Huidschimmel is een veelvoorkomende aandoening, die meestal volkomen onschadelijk is. Een aantal van de meest voorkomende vormen van huidschimmel zijn: voetschimmelnagelschimmel, schimmel op de hoofdhuid en vaginale schimmel. Naar schatting heeft ongeveer 10-15% van de Nederlandse bevolking last van voetschimmel, 15-20% van de volwassenen boven de 40 heeft nagelschimmel gehad, en de meeste vrouwen hebben op een gegeven moment vaginale schimmel gehad.

Klik hieronder om meer te lezen over de meest voorkomende soorten huidschimmels en hoe je er vanaf komt.


Wat zijn de symptomen van huidschimmel?

Huidschimmel kan op het grootste deel van het lichaam voorkomen. De symptomen variëren, afhankelijk van waar op het lichaam de huidschimmel voorkomt.

Schimmel op de huid

Een schimmelinfectie van de huid op het lichaam wordt normaal gekenmerkt door grote of kleine ronde vlekken. De vlekken kunnen in het midden een bleke kleur hebben en een rode, schilferige rand, misschien met blaasjes. Vaak jeukt schimmel op de huid.

De Candida-schimmel is een gistschimmel die normaal in kleine hoeveelheden op een normale huid te vinden is. Maar vooral in een vochtige omgeving, bijvoorbeeld in het kruis, de oksels en onder de borst kan er teveel schimmel voorkomen en kun je symptomen als roodheid, irritatie en roos en misschien blaasjes op de huid ervaren.

De Pityrosporum ovale-schimmel is ook te vinden op de normale huid. Een overmatige groei van de schimmel kan bruingele of witte vlekken op de nek, armen en het bovenlichaam veroorzaken, ook wel Pityriasis Versicolor genaamd. Voedende crèmes en zonnebrandolie kunnen de symptomen verergeren.

Voetschimmel

Voetschimmel is meestal te zien tussen de tenen en begint vaak tussen de vierde en vijfde teen. Je zult het meestal ontdekken, omdat het erg jeukt, en misschien heb je kloofjes en schilfers. Voetschimmel kan zich ook verspreiden naar de voetzool, waarop je vervelende blaasjes kunt krijgen.

LEES OOK: Zo behandel je voetschimmel

Schimmel op je handen

Schimmel op je handen zal meestal verschijnen als een rode en schilferige huid. Schimmel op je handen komt het vaakst voor bij mannen.

Schimmel in de lies

Schimmel in je kruis of lies manifesteert zich als de meeste andere soorten schimmel door jeukende, rode en misschien schilferige plekken op de huid die vaak jeuken en steken. Hier in de huidplooien tussen de dijen en buik is het vochtig en warm, en kan schimmelgroei ongeremd zijn gang gaan.

Nagelschimmel

Nagelschimmel is een veelvoorkomende aandoening. Meestal worden de teennagels aangetast. Maar de vingernagels kunnen ook worden aangetast door schimmel. Bij nagelschimmel krijgt de nagel typisch een geelachtige of witachtige verkleuring, de nagel wordt dikker en laat misschien los. Je kunt hier lezen hoe je nagelschimmel kunt behandelen.

Lang niet alle nagelveranderingen worden veroorzaakt door nagelschimmel. Witte of gele nagels en verdikte nagels kunnen worden veroorzaakt door nagelschimmel, maar kunnen ook door andere dingen worden veroorzaakt. Een huidproef of nagelproef bij de huisarts kan vaststellen of het gaat om schimmel of te wijten is aan iets anders. Ga altijd naar je huisarts als je twijfelt. Hij/zij kan je ook het beste middel tegen nagelschimmel voorschrijven.

Vaginale schimmel

Vaginale schimmel wordt meestal veroorzaakt door de gistschimmel Candida Albicans, of kortweg Candida. Wanneer je schimmel in je vagina hebt, ontdek je dat normaal omdat het brandt, steekt en jeukt in de vagina, op de schaamlippen en het perineum. Vaak zal er een witte of gelige afscheiding voorkomen, die ook korrelig kan zijn.

Mannen kunnen schimmel krijgen op de top van de penis of de voorhuid. Het manifesteert zich meestal als een uitslag die jeukt en steekt.

LEES MEER: Jeuk in de vagina – zo kom je er vanaf

Australian Bodycare Intim Treatment Kit

3 verzorgingsproducten speciaal voor de intieme zone

€35,00

Product bekijken

Luiereczeem bij kleine kinderen

Luiereczeem kan voorkomen bij kleine kinderen die een luier dragen. De huid wordt rood en raakt zichtbaar geïrriteerd. Vaak zullen er kloofjes en blaasjes op de huid zijn. Het jeukt en steekt en is zeer onaangenaam voor het kind.


Waarom krijg je huidschimmel?

Het lichaam zorgt er normaal gesproken zelf voor dat natuurlijke schimmelsporen niet teveel groeien. Als dat toch af en toe gebeurt, komt dat meestal doordat het natuurlijke afweermechanisme van het lichaam niet goed genoeg fungeert. Dit kan komen door ziektes waarbij het immuunsysteem is aangetast, bij behandelingen met penicilline, tijdens de zwangerschap, tijdens de menstruatie, of omdat de pH-waarde van het lichaam is verstoord.

Stress en voeding kunnen ook huidschimmel veroorzaken. Als we gestrest zijn of de verkeerde voeding binnenkrijgen, raakt het lichaam uit balans, en daardoor kunnen schimmelsporen meer groeien dan goed is.

Antibiotica doodt bacteriën, maar het betekent ook dat de schimmels in ons lichaam extra goede groeiomstandigheden krijgen. Behandeling met antibiotica is dan ook de oorzaak van veel schimmeluitbraken.


Huidschimmel

Huidschimmel ontstaat normaal als gevolg van de bovenstaande redenen met onbalans in het lichaam, een verzwakt immuunsysteem, ziekte, hormonale veranderingen of iets anders. Daarnaast is huidschimmel ook besmettelijk, dus je kan het hebben gekregen van anderen met huidschimmel.

Voetschimmel komt vaak voor bij sporters en anderen die gebruikmaken van strakke schoenen en daardoor zweetvoeten krijgen.


Nagelschimmel

Nagelschimmel is typisch het gevolg van vochtige voeten die te weinig kunnen ademen. Krappe schoenen en synthetische sokken en schoenen zijn niet goed voor je voeten, want deze vormen een goede voedingsbodem voor schimmelgroei. Er zijn een aantal andere redenen waarom je nagelschimmel krijgt – je ziet ze hier.


Vaginale schimmel

De meeste vrouwen zullen op een bepaald moment in hun leven last krijgen van schimmel in hun vagina – of misschien vele malen. Het komt vaak voor en wordt meestal veroorzaakt doordat de pH-waarde van de vagina is veranderd. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren doordat je je vagina wast met gewone zeep die niet de juiste pH-waarde heeft ten opzichte van de zuurgraad van de vagina.

Bepaalde medicijnen en een verzwakt immuunsysteem kunnen ook vaginale schimmel veroorzaken. Hormonale veranderingen, bijvoorbeeld tijdens de zwangerschap, kunnen er ook toe leiden dat schimmelsporen betere groeiomstandigheden hebben.


Hoe kun je huidschimmel behandelen?

Heb je het vermoeden dat je een schimmelinfectie hebt opgelopen, dan dien je je huisarts te raadplegen, zodat hij of zij kan vaststellen of het huidschimmel is – en zo ja, wat voor soort huidschimmel – of dat het iets anders is. De huisarts kan dat snel en eenvoudig onderzoeken met behulp van een huidproef, nagelproef, of een enkele haar.

Het is belangrijk om de huidschimmel zo snel mogelijk te behandelen. Als je lang met een onbehandelde schimmelinfectie rondloopt, kan het moeilijker worden en langer duren om van de huidschimmel af te komen. Maar als je snel wordt behandeld voor een schimmelinfectie, kan dat vaak worden gedaan met een vrij verkrijgbaar medicijn. Sommige natuurgeneesmiddelen, zoals Tea Tree Olie, staan erom bekend dat ze bacteriën tegengaan en kunnen helpen om de huid schoon en in goede conditie te houden.

Behandeling van schimmel op de huid

Schimmel op de huid wordt normaal behandeld met een zalf of crème. Hoe vaak en hoe lang je moet smeren hangt af van het soort schimmel en het preparaat. Het kan nodig zijn om aan te vullen met pillen.

Schimmel op de hoofdhuid  zal vaak worden behandeld met een schimmeldodende shampoo tegen schimmel, eventueel gecombineerd met een zalf/crème en pillen.

Als je schimmel op je hoofdhuid hebt, zal dit vaak leiden tot problemen met een jeukende hoofdhuid. Lees via de link, hoe je het probleem kunt behandelen.

Behandeling van schimmel op de nagels

Nagelschimmel kan ook worden behandeld met een soort nagellak die een schimmeldodend middel bevat. Vaak kan het nodig zijn om aan te vullen met pillen. Over het algemeen is nagelschimmel moeilijk te bestrijden, dus hier is het noodzakelijk om een zekere mate van geduld te hebben. Lees hier hoe je nagelschimmel kunt behandelen.

Behandeling van vaginale schimmel

Vaginale schimmel kan in de meeste gevallen worden behandeld met zetpillen met een schimmeldodend effect. Je kunt ook een crème krijgen, die hetzelfde effect heeft. Of je kunt kiezen voor een combinatie van zetpillen en crème. Beide zijn vrij verkrijgbaar bij de apotheek. Je kunt ook proberen om naturel yoghurt in je vagina te smeren om de juiste zuurgraad te handhaven of herstellen.

Werken zetpillen of crème niet, dan kun je van je huisarts een recept krijgen voor pillen.

Als je problemen hebt met jeuk, een branderig gevoel, pijn en irritatie rond de vagina, kun je dit voorkomen met behulp van een gel met Tea Tree Olie, die kan helpen om het probleem te verlichten. Australian Bodycare heeft Femigel ontwikkeld dat bacteriën, jeuk, droogheid en irritatie bestrijdt.


Is huidschimmel besmettelijk?

Sommige soorten huidschimmels zijn besmettelijk, terwijl andere soorten huidschimmels niet besmettelijk zijn. Met schimmel op de huid, bijvoorbeeld op de voeten, handen en in de lies, kun je gemakkelijk anderen besmetten. Andere soorten huidschimmels, bijvoorbeeld luiereczeem bij kleine kinderen, zijn niet besmettelijk. Nagelschimmel kan besmettelijk zijn, maar is dat zeldzaam.

Vrouwen met vaginale schimmel kunnen mannen besmetten, maar dit gebeurt niet automatisch omdat een vrouw schimmel heeft. Mannen met schimmel op de top van de penis of de voorhuid kunnen geen vrouwen besmetten.

Schimmelinfecties op de huid kunnen van mens op mens worden doorgegeven, bijvoorbeeld in het zwembad, de badkamer, door middel van vochtige handdoeken of tijdens intiem contact. Voetschimmel krijg je dus gemakkelijk als je vaak onder de douche gaat waar veel anderen dat ook doen.

Schimmel op de huid kan ook van dieren worden overgedragen op de mens. Dit kunnen bijvoorbeeld katten, honden, cavia's of kalveren zijn, die besmetten bij aanraking. Deze vorm van schimmel wordt ook wel ringworm genoemd. Het is belangrijk dat het dier ook wordt behandeld – en dat je verder contact vermijdt, totdat de schimmel is verdwenen.


Wat kun je zelf doen om huidschimmel te voorkomen?

Je beslist niet zelf of je huidschimmel krijgt, maar er zijn toch een aantal dingen die je kunt doen om te voorkomen dat je wordt aangetast door huidschimmels.

Dit kun je doen om huidschimmel te voorkomen:

  • Vermijd contact met katten, honden, kalveren en andere dieren die een schimmelinfectie kunnen hebben.
  • Je kunt ervoor zorgen dat je voeten elke dag lucht krijgen – en je voeten en huid tussen de tenen na het douchen goed drogen.
  • Je kunt badslippers gebruiken in het zwembad en openbare doucheruimtes.
  • Je kunt elke dag schone sokken aandoen – en synthetische sokken vermijden, want die maken het moeilijker voor de huid om te ademen.
  • Je kunt vermijden dat je je handdoeken met anderen deelt – en heb je bijvoorbeeld nagelschimmel op je tenen, gebruik dan een andere handdoek voor de rest van je lichaam.
  • Je kunt een schoon, droog doekje gebruiken in de huidplooien die zijn aangetast door huidschimmel.
  • Vermijd vette crèmes en zonnebrandolie als je de neiging hebt om Pityriasis Versicolor te krijgen vanwege de Pityrosporum ovale-schimmel.

Dit kun je doen om nagelschimmel te voorkomen:

  • Je kunt ervoor zorgen dat je voeten zoveel mogelijk lucht krijgen.
  • Je kunt synthetische sokken vervangen door katoenen of wollen sokken.

Dit kun je doen om schimmel in de mond te voorkomen:

  • Je kunt ervoor zorgen om een goede mondhygiëne te behouden door het poetsen aan te vullen met het poetsen van de tong en de mondholte met een zachte tandenborstel.
  • Rook niet.
  • Vermijd suiker en snoep die schimmel in de mond kunnen bevorderen.

Dit kun je doen om vaginale schimmel te voorkomen:

  • Draag geen synthetische slipjes en vermijd het gebruik van inlegkruisjes, als je de neiging hebt om steeds schimmel in de vagina te krijgen.
  • Vermijd het om te wassen met gewone zeep in de vagina, omdat dit de natuurlijke pH-balans kan verstoren. Kies in plaats daarvan een intieme zeep met de juiste pH-waarde.

FAQ - Veelgestelde vragen

Hoe ziet vaginale schimmel eruit?

Wanneer je schimmel in je vagina hebt, ervaar je normaal dat het brandt, steekt en jeukt in de vagina, op de schaamlippen en het perineum. Vaak krijg je een witte of gelige afscheiding, die ook korrelig kan zijn.


Wat is de Candida-schimmel?

Er zijn verschillende soorten schimmels. De Candida Albicans-schimmel is een gistschimmel die van nature in het lichaam te vinden is. Maar wanneer er een overproductie van de Candida schimmel op gang komt, kan dit onder andere schimmel in de vagina, de mond en op de huid veroorzaken.


Hoe ontstaat vaginale schimmel?

Vaginale schimmel wordt veroorzaakt door de gistschimmel Candida. Die komt vaak voor en wordt meestal veroorzaakt doordat de pH-waarde van de vagina is veranderd. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren door te wassen met zeep tegen schimmel, na behandeling met bepaalde medicijnen en door hormonale veranderingen.


Is vaginale schimmel gevaarlijk tijdens de zwangerschap?

Vaginale schimmel is niet gevaarlijk voor de foetus en heeft geen invloed op de zwangerschap. Het wordt behandeld met zetpillen. Pillen die je oraal inneemt, worden niet aanbevolen voor zwangere vrouwen.


Waarom krijg je schimmel op de hoofdhuid?

Schimmel op de hoofdhuid wordt het vaakst gezien bij kinderen. Zij zullen doorgaans zijn besmet door een huisdier dat zelf geen tekenen van schimmel vertoont, maar mensen reageren sterker op schimmel dan dieren. Het is belangrijk om de schimmel op zowel mens als dier te behandelen, anders zou het opnieuw kunnen besmetten.

LEES MEER: Kom af van schimmel op de hoofdhuid


Waarom krijg je schimmel op de huid?

Schimmels kunnen voorkomen op veel verschillende plaatsen op het lichaam. Vaak is er een onbalans in het lichaam, bijvoorbeeld als gevolg van stress, verkeerde voeding, een verzwakt immuunsysteem of hormonale veranderingen. Maar het kan ook zijn dat je besmet bent door anderen.


Hoe kom je af van vaginale schimmel?

Vaginale schimmel kan worden behandeld met zetpillen en/of crème met een schimmeldodend effect. Als dit niet helpt, kun je pillen op recept van je huisarts krijgen.


Waarom krijgt een baby schimmel op zijn of haar billen?

Schimmel op de billen of luiereczeem komt door een te strak zittende luier. De warme en vochtige omstandigheden zorgen voor goede groeiomstandigheden voor schimmel.


Kun je schimmel in je endeldarm krijgen?

Je kunt best schimmel in de endeldarm krijgen. Vaak ontstaat dit, omdat je een middel met corticosteroïden hebt gebruikt, bijvoorbeeld tegen jeuk.


Kan schimmel je menstruatie uitstellen?

Een gemiste menstruatie is niet te wijten aan schimmel in de vagina – die is het gevolg van zwangerschap of iets anders.


Is vaginale schimmel besmettelijk?

Vaginale schimmel kan worden overgedragen door geslachtsgemeenschap, maar dit gebeurt lang niet altijd.

Is huidschimmel een bacterie?

We hebben allemaal zowel huidschimmels als bacteriën in ons lichaam. Maar huidschimmels en bacteriën zijn niet hetzelfde.


Is huidschimmel een geslachtsziekte?

Huidschimmel is geen seksueel overdraagbare ziekte, en besmet niet op dezelfde manier als een geslachtsziekte. Als je iets abnormaals ontdekt, moet je altijd een dokter ernaar laten kijken om te bepalen of het om een geslachtsziekte of huidschimmel gaat. Beide moeten worden behandeld, maar op verschillende manieren.


Is schimmel in de lies gevaarlijk?

Het is niet gevaarlijk om schimmel te hebben, zelfs in de lies. Maar de schimmel moeten worden behandeld als hij onaangenaam en vervelend is en sommige soorten schimmels kunnen ook anderen besmetten.


Zijn wratten een soort huidschimmel?

Wratten zijn niet hetzelfde als een huidschimmel. In sommige gevallen kan huidschimmel kleine blaasjes op de huid veroorzaken die je niet moet verwarren met wratten.


Hoe snel verdwijnt huidschimmel?

Huidschimmel verdwijnt zelden vanzelf zonder behandeling, dus het is belangrijk om zo snel mogelijk behandeld te worden voor huidschimmel, zodat je er vanaf komt en niemand anders besmet.


Hoe lang jeukt huidschimmel?

De meeste soorten huidschimmels veroorzaken jeuk en meestal verdwijnt de jeuk niet voordat de huidschimmel is verdwenen, dus het is belangrijk om de behandeling zo snel mogelijk te starten.


Waarom krijg je de Candida-schimmel?

De Candida-schimmel is te vinden op de huid van alle mensen, maar wanneer er een overproductie van de schimmel ontstaat, krijg je er last van. Vaak is er een onbalans in het lichaam, wat kan leiden tot een verzwakt immuunsysteem, bijvoorbeeld als gevolg van stress, verkeerde voeding of hormonale veranderingen. Maar het kan ook zijn dat je besmet bent door anderen.


Kunnen corticosteroïden huidschimmel veroorzaken?

Corticosteroïden kunnen huidschimmel veroorzaken, zodat je alleen corticosteroïden moet gebruiken, als dat strikt noodzakelijk is en dan zo kort mogelijk.


Kan je steriel worden door vaginale schimmel?

Schimmel is onaangenaam en vervelend en moet worden behandeld, maar je kunt niet steriel worden van vaginale schimmel.


Kunnen condooms schimmel veroorzaken?

Condooms kunnen geen schimmel veroorzaken, maar ze kunnen irritatie en jeuk veroorzaken die verward kunnen worden met de symptomen die schimmel veroorzaken.


Kan huidschimmel vanzelf verdwijnen?

Huidschimmel zal zelden vanzelf verdwijnen, dus je kunt het beter meteen behandelen zodra je de huidschimmel ontdekt, zodat je er zo snel mogelijk vanaf komt.


Mag je tampons gebruiken wanneer je schimmel hebt?

Je kunt tampons gebruiken wanneer je schimmel hebt, maar misschien wil je liever maandverband gebruiken.


Mag je zwemmen als je huidschimmel hebt?

Je mag best zwemmen als je huidschimmel hebt. Maar als je bijvoorbeeld voetschimmel hebt, waarmee je anderen kunt besmetten, is het een goed idee om gebruik te maken van badslippers bij het douchen in een openbare doucheruimte, zodat je geen anderen besmet.


Mag je vrijen als je schimmel hebt?

Je kunt prima vrijen als je schimmel hebt. Maar gebruik een condoom, zodat je je partner niet besmet.

Voor verdere vragen over dit onderwerp, raden wij je aan om contact met je huisarts op te nemen.